Τράπεζα της Ελλάδος: Επιδείνωση του Ισοζυγίου Πληρωμών τον Σεπτέμβριο
Στοιχεία για το ισοζύγιο πληρωμών του μηνός Σεπτεμβρίου 2022 και κατ’ επέκταση του εννεαμήνου Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου, ανακοίνωσε η Τράπεζα της Ελλάδος, με τα βασικά στοιχεία να συνοψίζονται στα εξής:
• Τον Σεπτέμβριο του 2022, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών αυξήθηκε σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του 2021, λόγω της επιδείνωσης του ισοζυγίου αγαθών, η οποία αντισταθμίστηκε μερικώς από τη βελτίωση του ισοζυγίου υπηρεσιών, αλλά και των ισοζυγίων πρωτογενών και δευτερογενών εισοδημάτων.
• Την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2022, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών αυξήθηκε σε σχέση με το ίδιο διάστημα του 2021, κυρίως λόγω της επιδείνωσης του ισοζυγίου αγαθών, αλλά και των ισοζυγίων πρωτογενών και δευτερογενών εισοδημάτων, η οποία ως ένα βαθμό αντισταθμίστηκε από τη βελτίωση του ισοζυγίου υπηρεσιών.
Αναλυτικά:
Τον Σεπτέμβριο του 2022, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών κατέγραψε αύξηση κατά 515,1 εκατ. ευρώ σε σχέση με το Σεπτέμβριο του 2021 και διαμορφώθηκε σε 811,4 εκατ. ευρώ.Η αύξηση του ελλείμματος του ισοζυγίου αγαθών οφείλεται στην αύξηση των εισαγωγών, η οποία ήταν μεγαλύτερη από εκείνη των εξαγωγών. Οι εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 25,7% σε τρέχουσες τιμές (-1,8% σε σταθερές τιμές) και οι εισαγωγές κατά 39,1% σε τρέχουσες τιμές (15,1% σε σταθερές τιμές). Ειδικότερα, οι εξαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα σημείωσαν αύξηση κατά 20,4% σε τρέχουσες τιμές (3,0% σε σταθερές τιμές) και οι εισαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα σημείωσαν αύξηση κατά 18,2% σε τρέχουσες τιμές (9,4% σε σταθερές τιμές). Σημειώνεται ότι η μεγάλη αύξηση των εξαγωγών και των εισαγωγών καυσίμων οφείλεται κυρίως στην άνοδο των αντίστοιχων τιμών.
Η αύξηση του πλεονάσματος του ισοζυγίου υπηρεσιών οφείλεται στη βελτίωση πρωτίστως του ισοζυγίου ταξιδιωτικών υπηρεσιών και δευτερευόντως του ισοζυγίου λοιπών υπηρεσιών, ενώ το ισοζύγιο μεταφορών επιδεινώθηκε. Οι αφίξεις μη κατοίκων ταξιδιωτών αυξήθηκαν κατά 52,3% και οι σχετικές εισπράξεις κατά 35,1% σε σχέση με το Σεπτέμβριο του 2021. Σημειώνεται ότι σε σύγκριση με το Σεπτέμβριο του 2019 οι αφίξεις ανήλθαν στο 89,3% και οι εισπράξεις έφθασαν οριακά το αντίστοιχο επίπεδο (98,9%). Το πλεόνασμα του ισοζυγίου μεταφορών μειώθηκε παρά τη βελτίωση του ισοζυγίου θαλάσσιων μεταφορών.
Το ισοζύγιο πρωτογενών εισοδημάτων κατέγραψε πλεόνασμα, έναντι ελλείμματος τον αντίστοιχο μήνα του 2021, κυρίως λόγω της αύξησης των εισπράξεων από τόκους, μερίσματα και κέρδη. Το έλλειμμα του ισοζυγίου δευτερογενών εισοδημάτων μειώθηκε σε σχέση με το Σεπτέμβριο του 2021.Την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2022, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών αυξήθηκε κατά 4,7 δισεκ. ευρώ σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2021 και διαμορφώθηκε σε 10,8 δισεκ. ευρώ.
Η αύξηση του ελλείμματος του ισοζυγίου αγαθών οφείλεται στην αύξηση των εισαγωγών με ρυθμό ταχύτερο αυτού των εξαγωγών. Οι εξαγωγές σημείωσαν αύξηση κατά 41,0% σε τρέχουσες τιμές (5,9% σε σταθερές τιμές) και οι εισαγωγές κατά 46,9% σε τρέχουσες τιμές (20,8% σε σταθερές τιμές). Ειδικότερα, σε τρέχουσες τιμές οι εξαγωγές και οι εισαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα αυξήθηκαν κατά 26,6% και 28,9% αντίστοιχα (9,5% και 20,0% σε σταθερές τιμές).
Η αύξηση του πλεονάσματος του ισοζυγίου υπηρεσιών οφείλεται στη βελτίωση κυρίως του ισοζυγίου ταξιδιωτικών υπηρεσιών, καθώς και των ισοζυγίων μεταφορών και λοιπών υπηρεσιών. Οι αφίξεις μη κατοίκων ταξιδιωτών αυξήθηκαν κατά 103,9% και οι σχετικές εισπράξεις κατά 78,3% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2021, αντιπροσωπεύοντας το 87,9% και το 96,9% των αντίστοιχων επιπέδων τους το 2019. Οι καθαρές εισπράξεις από μεταφορές παρουσίασαν αύξηση κατά 23,0%.
Το πλεόνασμα του ισοζυγίου πρωτογενών εισοδημάτων μειώθηκε έναντι της ίδιας περιόδου του 2021, κυρίως λόγω της μείωσης των καθαρών εισπράξεων από λοιπά πρωτογενή εισοδήματα. Το πλεόνασμα του ισοζυγίου δευτερογενών εισοδημάτων μειώθηκε, λόγω της μείωσης των εισπράξεων του τομέα της γενικής κυβέρνησης.
Ισοζύγιο Κεφαλαίων
Τον Σεπτέμβριο του 2022, το πλεόνασμα του ισοζυγίου κεφαλαίων παρουσίασε αύξηση σε σχέση με το Σεπτέμβριο του 2021 και διαμορφώθηκε σε 297,0 εκατ. ευρώ, λόγω της αύξησης των καθαρών εισπράξεων στους λοιπούς, εκτός της γενικής κυβέρνησης, τομείς της οικονομίας. Την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2022, το πλεόνασμα του ισοζυγίου κεφαλαίων μειώθηκε σε σχέση με την ίδια περίοδο του 2021 και διαμορφώθηκε σε 2,5 δισεκ. ευρώ, λόγω της μείωσης των καθαρών εισπράξεων του τομέα της γενικής κυβέρνησης.
Συνολικό Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών και Κεφαλαίων
Τον Σεπτέμβριο του 2022, το έλλειμμα του συνολικού ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών και κεφαλαίων (το οποίο αντιστοιχεί στις ανάγκες της οικονομίας για χρηματοδότηση από το εξωτερικό) υπερδιπλασιάστηκε και διαμορφώθηκε σε 514,4 εκατ. ευρώ. Την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2022, το έλλειμμα του συνολικού ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών και κεφαλαίων αυξήθηκε κατά 5,4 δισεκ. ευρώ σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2021 και διαμορφώθηκε σε 8,3 δισεκ. ευρώ.
Ισοζύγιο Χρηματοοικονομικών Συναλλαγών
Τον Σεπτέμβριο του 2022, στην κατηγορία των άμεσων επενδύσεων, οι απαιτήσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού κατέγραψαν αύξηση κατά 31,0 εκατ. ευρώ, ενώ οι υποχρεώσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού αυξήθηκαν κατά 621,8 εκατ. ευρώ, χωρίς αξιοσημείωτες συναλλαγές.
Στις επενδύσεις χαρτοφυλακίου, η αύξηση των απαιτήσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην αύξηση κατά 216,0 εκατ. ευρώ των τοποθετήσεών τους σε ομόλογα και έντοκα γραμμάτια του εξωτερικού. Η μείωση των υποχρεώσεών τους οφείλεται κυρίως στη μείωση κατά 287,0 εκατ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε ελληνικά ομόλογα και έντοκα γραμμάτια.
Στην κατηγορία των λοιπών επενδύσεων καταγράφηκε αύξηση των απαιτήσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού ως αποτέλεσμα της αύξησης κατά 330,4 εκατ. ευρώ της χορήγησης δανείων σε μη κατοίκους και της στατιστικής προσαρμογής που σχετίζεται με την έκδοση τραπεζογραμματίων (κατά 404,0 εκατ. ευρώ), οι οποίες αντισταθμίστηκαν εν μέρει από τη μείωση κατά 488,0 εκατ. ευρώ των τοποθετήσεων των κατοίκων σε καταθέσεις και repos στο εξωτερικό. Η αύξηση των υποχρεώσεών τους αντανακλά κυρίως την αύξηση κατά 1,3 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε καταθέσεις και repos στην Ελλάδα (περιλαμβάνεται και ο λογαριασμός TARGET), αλλά και τη στατιστική προσαρμογή που σχετίζεται με την έκδοση τραπεζογραμματίων (κατά 404,0 εκατ. ευρώ), οι οποίες αντισταθμίστηκαν μερικώς από τη μείωση κατά 731,8 εκατ. ευρώ των δανειακών υποχρεώσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού.
Την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2022, στην κατηγορία των άμεσων επενδύσεων, οι απαιτήσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού σημείωσαν αύξηση κατά 1,0 δισεκ. ευρώ και οι υποχρεώσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού, που αντιστοιχούν σε άμεσες επενδύσεις μη κατοίκων στην Ελλάδα, κατέγραψαν αύξηση κατά 5,3 δισεκ. ευρώ.
Στις επενδύσεις χαρτοφυλακίου, η αύξηση των απαιτήσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού οφείλεται σχεδόν εξ ολοκλήρου στην άνοδο κατά 9,6 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων κατοίκων σε ομόλογα και έντοκα γραμμάτια του εξωτερικού. Η αύξηση των υποχρεώσεών τους οφείλεται σχεδόν εξ ολοκλήρου στην άνοδο κατά 564,0 εκατ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε ελληνικά ομόλογα και έντοκα γραμμάτια.Στην κατηγορία των λοιπών επενδύσεων, η μείωση των απαιτήσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού οφείλεται στη μείωση κατά 5,8 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων κατοίκων σε καταθέσεις και repos στο εξωτερικό, η οποία αντισταθμίστηκε μερικώς από τη στατιστική προσαρμογή που συνδέεται με την έκδοση τραπεζογραμματίων (κατά 3,7 δισεκ. ευρώ). Η αύξηση των υποχρεώσεών τους αντανακλά κυρίως την άνοδο κατά 9,7 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε καταθέσεις και repos στην Ελλάδα (περιλαμβάνεται και ο λογαριασμός TARGET) και τη στατιστική προσαρμογή που συνδέεται με την έκδοση τραπεζογραμματίων (κατά 3,7 δισεκ. ευρώ), οι οποίες αντισταθμίστηκαν εν μέρει από τη μείωση κατά 4,8 δισεκ. ευρώ των δανειακών υποχρεώσεών τους προς μη κατοίκους.
Στο τέλος Σεπτεμβρίου 2022, τα συναλλαγματικά διαθέσιμα της χώρας διαμορφώθηκαν σε 11,3 δισεκ. ευρώ, έναντι 12,2 δισεκ. ευρώ στο τέλος Σεπτεμβρίου 2021.
Έλλειμμα 840 εκατ. ευρώ στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών τον Φεβρουάριο
Τον Φεβρουάριο του 2021, το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών παρουσίασε έλλειμμα ύψους 840 εκατ. ευρώ, καταγράφοντας βελτίωση κατά 314 εκατ. ευρώ έναντι του Φεβρουαρίου του 2020. Η εξέλιξη αυτή προήλθε από τη βελτίωση των ισοζυγίων αγαθών και πρωτογενών εισοδημάτων, η οποία αντισταθμίστηκε μερικώς από την επιδείνωση των ισοζυγίων υπηρεσιών και δευτερογενών εισοδημάτων.
Η μείωση του ελλείμματος του ισοζυγίου αγαθών οφείλεται στην αύξηση της αξίας των εξαγωγών κατά 9,5% και στη μείωση της αξίας των εισαγωγών κατά 5,1%, εξελίξεις που οφείλονται κυρίως στις μεταβολές της αξίας των εξαγωγών και εισαγωγών καυσίμων. Σε σταθερές τιμές, οι εξαγωγές αυξήθηκαν κατά 11% και οι εισαγωγές μειώθηκαν κατά 10,7%. Επίσης, οι εξαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα σημείωσαν άνοδο κατά 2,4% και οι αντίστοιχες εισαγωγές μείωση κατά 1,1%, σε σταθερές τιμές.
Ο περιορισμός του πλεονάσματος του ισοζυγίου υπηρεσιών οφείλεται στην επιδείνωση σε όλα τα επιμέρους ισοζύγια σε σύγκριση με τον ίδιο μήνα του 2020. Οι αφίξεις μη κατοίκων ταξιδιωτών και οι σχετικές εισπράξεις μειώθηκαν κατά 87,8% και 89,4% αντίστοιχα. Το πλεόνασμα του ισοζυγίου μεταφορών μειώθηκε κατά 17,8%, κυρίως λόγω της μείωσης των καθαρών εισπράξεων από θαλάσσιες μεταφορές (κατά 7,5%).
Το Φεβρουάριο του 2021, το πλεόνασμα του ισοζυγίου πρωτογενών εισοδημάτων υπερδιπλασιάστηκε, κυρίως λόγω της μείωσης των καθαρών πληρωμών για τόκους, μερίσματα και κέρδη. Το ισοζύγιο δευτερογενών εισοδημάτων κατέγραψε έλλειμμα, έναντι πλεονάσματος τον αντίστοιχο μήνα του 2020, κυρίως λόγω της αύξησης των πληρωμών της γενικής κυβέρνησης.
Την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2021, το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών εμφάνισε έλλειμμα 1,3 δισεκ. ευρώ, κατά 1,2 δισεκ. ευρώ μικρότερο από εκείνο της ίδιας περιόδου του 2020. Η εξέλιξη αυτή οφείλεται στη μείωση του ελλείμματος του ισοζυγίου αγαθών, καθώς και στη βελτίωση των ισοζυγίων πρωτογενών και δευτερογενών εισοδημάτων, που αντισταθμίστηκαν εν μέρει από τη μείωση του πλεονάσματος του ισοζυγίου υπηρεσιών.
Η μείωση του ελλείμματος του ισοζυγίου αγαθών οφείλεται στη μεγαλύτερη μείωση των εισαγωγών σε σχέση με εκείνη των εξαγωγών. Ειδικότερα, οι εξαγωγές παρουσίασαν μείωση κατά 2,4% σε τρέχουσες τιμές και οι εισαγωγές μείωση κατά 11,2%. Σημειώνεται ότι οι εξαγωγές αγαθών σε σταθερές τιμές αυξήθηκαν κατά 3,6%.
Ο περιορισμός του πλεονάσματος του ισοζυγίου υπηρεσιών οφείλεται στην επιδείνωση των ισοζυγίων ταξιδιωτικών υπηρεσιών και μεταφορών, ενώ το ισοζύγιο λοιπών υπηρεσιών βελτιώθηκε. Οι αφίξεις μη κατοίκων ταξιδιωτών και οι σχετικές εισπράξεις μειώθηκαν κατά 87,9% και 90,3% αντίστοιχα σε σχέση με την ίδια περίοδο του 2020. Οι εισπράξεις από μεταφορές μειώθηκαν κατά 17,1%. Τέλος, τα πλεονάσματα των ισοζυγίων πρωτογενών και δευτερογενών εισοδημάτων βελτιώθηκαν σημαντικά.
Ισοζύγιο Κεφαλαίων
Το Φεβρουάριο του 2021, το ισοζύγιο κεφαλαίων παρουσίασε έλλειμμα 3,2 εκατ. ευρώ, έναντι πλεονάσματος 107 εκατ. ευρώ τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου έτους. Την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2021, το πλεόνασμα του ισοζυγίου κεφαλαίων βελτιώθηκε σε σχέση με την ίδια περίοδο του 2020 και διαμορφώθηκε στα 480 εκατ. ευρώ, λόγω της αύξησης των μεταβιβάσεων από την ΕΕ προς τη γενική κυβέρνηση.
Συνολικό Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών και Κεφαλαίων
Το Φεβρουάριο του 2021, το έλλειμμα του συνολικού ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών και κεφαλαίων (το οποίο αντιστοιχεί στις ανάγκες της οικονομίας για χρηματοδότηση από το εξωτερικό) μειώθηκε σε 844 εκατ. ευρώ, από 1,0 δισεκ. ευρώ το Φεβρουάριο του 2020. Την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2021, το συνολικό ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών και κεφαλαίων κατέγραψε έλλειμμα 796 εκατ. ευρώ, έναντι 2,3 δισεκ. ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2020.
Ισοζύγιο Χρηματοοικονομικών Συναλλαγών
Το Φεβρουάριο του 2021, στην κατηγορία των άμεσων επενδύσεων, οι απαιτήσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού κατέγραψαν μικρή αύξηση κατά 21 εκατ. ευρώ. Οι υποχρεώσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού παρουσίασαν αύξηση κατά 259 εκατ. ευρώ.
Στις επενδύσεις χαρτοφυλακίου, η αύξηση των απαιτήσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού οφείλεται κυρίως στην αύξηση κατά 2,0 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεών τους σε ομόλογα και έντοκα γραμμάτια του εξωτερικού. Η αύξηση των υποχρεώσεών τους οφείλεται σχεδόν εξ ολοκλήρου στην αύξηση κατά 2,3 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε ομόλογα και έντοκα γραμμάτια του Ελληνικού Δημοσίου.
Στην κατηγορία των λοιπών επενδύσεων καταγράφηκε μείωση των απαιτήσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού εξαιτίας της μείωσης κατά 757 εκατ. ευρώ των τοποθετήσεων των κατοίκων σε καταθέσεις και repos στο εξωτερικό, που αντισταθμίστηκε μερικώς από την αύξηση κατά 362 εκατ. ευρώ της χορήγησης δανείων σε μη κατοίκους. Η μικρή μείωση των υποχρεώσεών τους αντανακλά αφενός τη μείωση κατά 1,3 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε καταθέσεις και repos στην Ελλάδα (περιλαμβάνεται και ο λογαριασμός TARGET) και αφετέρου την αύξηση κατά 1,1 δισεκ. ευρώ των δανειακών υποχρεώσεων έναντι του εξωτερικού.
Την περίοδο Ιανουαρίου-Φεβρουαρίου 2021, στην κατηγορία των άμεσων επενδύσεων, οι απαιτήσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού σημείωσαν αύξηση κατά 45 εκατ. ευρώ και οι υποχρεώσεις των κατοίκων έναντι του εξωτερικού, που αντιστοιχούν σε άμεσες επενδύσεις μη κατοίκων στην Ελλάδα, κατέγραψαν αύξηση κατά 585 εκατ. ευρώ.
Στις επενδύσεις χαρτοφυλακίου, η καθαρή αύξηση των απαιτήσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού οφείλεται κυρίως στην αύξηση κατά 4,5 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων κατοίκων σε ομόλογα και έντοκα γραμμάτια του εξωτερικού. Η καθαρή αύξηση και των υποχρεώσεών τους οφείλεται στην αύξηση κατά 1,4 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε ομόλογα και έντοκα γραμμάτια του Ελληνικού Δημοσίου.
Στην κατηγορία των λοιπών επενδύσεων, η αύξηση των απαιτήσεων των κατοίκων έναντι του εξωτερικού οφείλεται κυρίως στην αύξηση κατά 498 εκατ. ευρώ των δανείων που έχουν χορηγηθεί σε μη κατοίκους και στην κατά 166 εκατ. ευρώ στατιστική προσαρμογή, η οποία συνδέεται με την έκδοση τραπεζογραμματίων ευρώ, που αντισταθμίστηκαν εν μέρει από τη μείωση κατά 637 εκατ. ευρώ των τοποθετήσεων κατοίκων σε καταθέσεις και repos στο εξωτερικό. Η αύξηση των υποχρεώσεών τους αντανακλά κυρίως την αύξηση κατά 2,8 δισεκ. ευρώ των τοποθετήσεων μη κατοίκων σε καταθέσεις και repos στην Ελλάδα (περιλαμβάνεται και ο λογαριασμός TARGET) και την αύξηση κατά 632 εκατ. ευρώ των δανειακών υποχρεώσεών τους προς μη κατοίκους.
Στο τέλος Φεβρουαρίου του 2021, τα συναλλαγματικά διαθέσιμα της χώρας διαμορφώθηκαν σε 9,2 δισεκ. ευρώ, έναντι 7,8 δισεκ. ευρώ στο τέλος Φεβρουαρίου του 2020.
Τα στατιστικά στοιχεία για το Ισοζύγιο Πληρωμών του μηνός Μαρτίου του 2021 θα ανακοινωθούν στις 21 Μαΐου 2021.