Ετικέτα: Επικουρικό Κεφάλαιο

Συνεχίζει να πληρώνει ακριβά η ασφαλιστική αγορά, μέσω του Επικουρικού Κεφαλαίου, τις ανακλήσεις των αδειών λειτουργίας των ασφαλιστικών εταιρειών του ομίλου Ασπίς.

Από το συνολικές καταβληθείσες αποζημιώσεις του γ΄τριμήνου του 2015, πάνω από το 50% αφορούσε υποχρεώσεις των πέντε εταιρειών που ελέγχονταν από τον όμιλο. Ειδικότερα στο διάστημα 1^η Ιουλίου – 30^η Αυγούστου 2015 οι καταβολές του Επικουρικού ξεπέρασαν το ποσό των 5 εκατ. ευρώ, όταν το σύνολο των αποζημιώσεων για τροχαία που προκλήθηκαν από αυτοκίνητα ασφαλισμένα σε εταιρείες των οποίων οι άδειες ανακλήθηκαν διαμορφώθηκε στα 9,769 εκατ. ευρώ.

Αξίζει να σημειωθεί ότι, στο εξεταζόμενο τρίμηνο διαμορφώνεται σε ιδιαίτερα υψηλό επίπεδο και το μέσο κόστος ζημιάς που καταβλήθηκε ανά φάκελο για τον όμιλο Ασπίς, αφού έφθασε στα επίπεδα των 14.000 ευρώ, όταν το μέσο κόστος ζημιάς στο εννεάμηνο του 2015 και για το σύνολο της αγοράς ήταν 10.534 ευρώ.

Στο γ’ τρίμηνο του 2015 και για τις εταιρείες του ομίλου Ασπίς καλύφθηκαν 368 φάκελοι τροχαίων ατυχημάτων, ενώ τα περισσότερα κεφάλαια (1,9 εκατ. ευρώ) καταβλήθηκαν για υποχρεώσεις της General Union και ακολουθούν η Ασπίς Πρόνοια ΑΕΑΖ με 1,6 εκατ. ευρώ, η Commercial Value με 0,9 εκατ. ευρώ και η General Trust με 0,7 εκατ. ευρώ. Για την Ασπίς Πρόνοια ΑΕΓΑ ο λογαριασμός ήταν αρνητικός κατά 1.094 ευρώ.

Σύμφωνα με τα ιστορικά στοιχεία του Επικουρικού Κεφαλαίου, από τις συνολικά 42 ασφαλιστικές εταιρείες των οποίων οι άδειες ανακλήθηκαν, εκκρεμείς υποθέσεις διατηρούν οι 22, ενώ για τις υπόλοιπες 20 έκλεισαν όλοι οι φάκελοι. Η General Union είναι η εταιρεία με τις υψηλότερες αποζημιώσεις έναντι των αποζημιώσεων που καταβλήθηκαν για το σύνολο των ανακληθεισών εταιρειών.

Στην τακτική ολομέλεια του Αρείου Πάγου παραπέμπεται το ζήτημα της συνταγματικότητας ή μη των διατάξεων του νόμου 4092/2012, που αφορά στο Επικουρικό Κεφάλαιο και τις αποζημιώσεις για ψυχική οδύνη καθώς και στην αναδρομικότητα των διατάξεων.

Με την κατωτέρω απόφασή του το Δ’ τμήμα του Αρείου Πάγου έκρινε ότι oι διατάξεις αυτές του Ν. 4092/2012 είναι ανίσχυρες για τους εξής λόγους:

1.Ο καθορισμός του ποσό των 6.000 ευρώ ως ανωτάτου ορίου για ψυχική οδύνη κάθε δικαιούχου προσκρούει ευθέως στην παρ.4 του άρθρου της δεύτερης οδηγίας 84/5/ΕΟΚ.

Ομοίως το επιβληθέν ανώτατο όριο των 6.000 ευρώ είναι αντίθετο και προς την αρχή της αναλογικότητας (άρθρο 25 παρ.1 εδ.δ’ του Συντάγματος), διότι η παρέμβαση αυτή του νομοθέτη δεν είναι πρόσφορη για την επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού, ήτοι για την εξασφάλιση της βιωσιμότητας του Επικουρικού Κεφαλαίου, αλλά ούτε και αναγκαία για την επίτευξη του σκοπού αυτού, αφού θα μπορούσε να επιτευχθεί το αποτέλεσμα αυτό με ηπιότερο τρόπο, είτε με το να προβλεφθεί μία έκτακτη επιδότησή του από τον κρατικό προϋπολογισμό, είτε με το να υποχρεωθεί αυτό να εξυγιάνει τα οικονομικά του μέσω της αύξησης των εσόδων του και του περιορισμού των λειτουργικών του δαπανών.

Συνολικά 42 ασφαλιστικές εταιρείες που λειτουργούσαν στην Ελλάδα τις τελευταίες δεκαετίες, έχουν βάλει λουκέτο.

Στην πλειοψηφία τους είναι εταιρείες που δραστηριοποιούνταν στο κλάδο της ασφάλισης αυτοκινήτου.

Η μακρά λίστα αυτού του καταλόγου αποδεικνύει ένα κομμάτι της ασφαλιστικής βιομηχανίας που στερείτο ουσιαστικής εποπτείας, επιχειρηματικού πλαισίου και μοντέλου.

Παραθέτουμε την λίστα των εταιρειών που έκλεισαν, όπως την βρήκαμε στις λίστες του Επικουρικού Κεφαλαίου.

Η λίστα των ασφαλιστικών:

1 INTERSUISSE
2 ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ
3 ΠΕΙΡΑΙΚΗ
4 ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ
5 ΠΑΝΕΛΛΑ∆ΙΚΗ
6 GUARANTEE
7 INTERCONTINENTAL
8 EUROMONDE
9 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΙΣΤΗ
10 ΕΡΜΗΣ
11 ΕΙΚΟΣΤΟΣ ΑΙΩΝ
12 ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ
13 EXPRESS
14 ΑΠΟΛΛΩΝ
15 ΠΡΟΠΟΝΤΙΣ ΜΕΡΙΜΝΑ
16 ΕΘΝΙΚΟ Ι∆ΡΥΜΑ ΑΣΦ. ΕΤ.
17 NOR. AMER. STANDARD
18 ΘΕΜΙΣ
19 ΒΕΡΓΙΝΑ
20 INTRUST
21 ΕΣΤΙΑ
22 ΓΕΝΙΚΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ
23 ARGO
24 ΠΡΟΟ∆ΕΥΤΙΚΗ
25 ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΚΗ
26 ASTRA
27 ΓΑΛΑΞΙΑΣ
28 ΑΡΓΟΝΑΥΤΙΚΗ
29 ECON
30 ΕΓΝΑΤΙΑ
31 LE MONDE
32 EOS INSURANCE
33 ΑΣΠΙΣ ΠΡΟΝΟΙΑ ΑΕΓΑ
34 GENERAL UNION ΑΕΕΓΑ
35 GENERAL TRUST ΑΕΕΓΑ
36 ΑΣΠΙΣ ΠΡΟΝΟΙΑ ΑΕΑΖ
37 ΣΚΟΥΡΤΗΣ Γ.Η. ΑΕΓΑ
38 COMMERCIAL VALUE AAE
39 ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΠΡΟΝΟΙΑ
40 EUROSTAR
41 EVIMA GROUP
42 ∆ΙΕΘΝΗΣ ΕΝΩΣΗ ΑΑΕ

Το ποσό των 45 εκατ. ευρώ θα εισέπραττε το Επικουρικό Κεφάλαιο εάν, ολοκλήρωνε επιτυχώς τους πλειστηριασμούς για όλα τα ακίνητα ασφαλιστικών εταιρειών των οποίων οι άδειες ανακλήθηκαν και βρίσκονται υπό εκκαθάριση.

Πρόκειται για 105 ακίνητα (γραφεία, διαμερίσματα, καταστήματα, εγκαταστάσεις κ.α.) τα οποία θα βγουν στο σφυρί με χαμηλές τιμές (τιμές εκκίνησης), δίχως ωστόσο να μπορεί κανείς να διασφαλίσει ότι τα ακίνητα αυτά θα εκποιηθούν. Το πολύ κακό οικονομικό κλίμα, η αρνητική εικόνα του real estate, η οικονομική δυσπραγία και η επιβολή του ΕΝΦΙΑ που περικόπτει διεκδικούμενα έσοδα όσων θα ήθελαν να επενδύσουν στην αγορά των ακινήτων, εμποδίζουν τη συμμετοχή ενδιαφερομένων στους πλειστηριασμούς.

Σημειώνεται ότι, το Επικουρικό Κεφάλαιo έχει εκκρεμείς υποχρεώσεις οι οποίες ξεπερνούν τα 500 εκατ. ευρώ, καθώς  λαμβάνει κουτσουρεμένες  εισφορές από τις εταιρείες λόγω της μειωμένης παραγωγής ασφαλίστρων και της καθυστερημένης τροποποίησης της νομοθεσίας, που θα αλλάξει άρδην το πλαίσιο υποδοχής και διαχείρισης ζημιών από ασφαλιστικές εταιρείες των οποίων οι άδειες ανακλήθηκαν.

Πέραν αυτών, το Επικουρικό έχει να αντιμετωπίσει και τους εξαιρετικά αργούς ρυθμούς εκκαθάρισης των ασφαλιστικών εταιρειών που κατά ένα μέρος οφείλονται στο προβληματικό νομοθετικό πλαίσιο, αλλά και στους αργούς χρόνους εκτέλεσης των πλειστηριασμών.

Σε αρνητικά τροχιά οδηγεί τον κλάδο ασφάλισης Αστικής Ευθύνης Οχημάτων η επιθετική πολιτική τιμολόγησης την οποία ακολουθεί τα τελευταία δύο χρόνια μεγάλο κομμάτι των ασφαλιστικών εταιρειών.

Συγκεκριμένα, τα συμβόλαια της εν λόγω αγοράς αποδίδουν φέτος, ζημιές σε μέσα επίπεδα, σύμφωνα με τα στοιχεία που προέκυψαν από σχετική έρευνα του Επικουρικού Κεφαλαίου.

Σύμφωνα με υψηλόβαθμα στελέχη της ασφαλιστικής αγοράς, ενώ το 2009 τα συμβόλαια ασφάλισης οχημάτων έφεραν κέρδη στις ασφαλιστικές εταιρείες, το 2013 τα κέρδη αυτά περιορίσθηκαν στο ελάχιστο και, πλέον, φέτος οι αποδόσεις των ασφαλιστηρίων είναι σε μέσα επίπεδα ζημιογόνες.

Τα ίδια στελέχη συμπληρώνουν ότι,  αναμφίβολα, η αρνητική αυτή εξέλιξη αποδίδεται στην οικονομική κρίση, όμως σε μεγάλο βαθμό καθορίστηκε και από την πολιτική του πτωχευτικού ασφαλίστρου στην οποία επιμένουν συγκεκριμένες ασφαλιστικές εταιρείες γυρνώντας σε ζημιογόνα όχι μόνο τα δικά τους αποτελέσματα, αλλά και του κλάδου συνολικά.

Στην Τακτική Ολομέλεια παραπέμπει ο Άρειος Πάγος το θέμα της συνταγματικότητας η μη του νόμου 4092/2012 για το Επικουρικό Κεφάλαιο.

Πιο αναλυτικά,  με την υπ΄αριθμ. 1025/2015 απόφασή του το Δ΄ Τμήμα του Αρείου Πάγου αρνείται κατά πλειοψηφία να εφαρμόσει τις διατάξεις του Νόμου 4092/2012, που αφορά το Επικουρικό Κεφάλαιο, ως αντισυνταγματικές και παραπέμπει το ζήτημα της αντισυνταγματικότητας (2ος και 3ος λόγος αναιρέσεως) στην Τακτική Ολομέλεια.

Ενδεικτική είναι η απάντηση της Κομισιόν σε ερώτηση σχετική με το Επικουρικό Κεφάλαιο του ευρωβουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ Κώστα Χρυσόγονου, από την οποία προκύπτει ότι τα κράτη-μέλη διατηρούν την ευχέρεια να καθορίζουν σε ποιες περιπτώσεις υπάρχει υποχρέωση αποζημίωσης για ζημίες προκαλούμενες από οχήματα.

Το κείμενο της ερώτησης:

Με το άρθρο 4 του νόμου 4092/2012 (Φ.Ε.Κ. 220/8-11-2012) τον οποίο ψήφισε η Βουλή των Ελλήνων το 2012 προβλέφθηκε μειωμένη ευθύνη του Επικουρικού Κεφαλαίου, ορίζοντας ότι η αποζημίωση που καταβάλλει το Επικουρικό Κεφάλαιο για χρηματικές ικανοποιήσεις λόγω ψυχικής οδύνης δεν μπορεί να υπερβεί το ποσό των 6.000 ευρώ για κάθε δικαιούχο. Επίσης στην περίπτωση πτώχευσης του ασφαλιστή ή άκαρπης εκτέλεσης σε βάρος του ασφαλιστή ή ανάκλησης της άδειας λειτουργίας ασφαλιστικής εταιρίας το ποσό για την αποζημίωση από το Επικουρικό Κεφάλαιο καταβάλλεται όχι ολόκληρο, αλλά με βάση ορισμένα ποσοστά που η ως άνω διάταξη λεπτομερώς ορίζει.

Ερωτάται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή:

1) Πώς συμβαδίζουν οι ανωτέρω διατάξεις με την Οδηγία 84/5/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 30ής Δεκεμβρίου 1983, όπως τροποποιήθηκε με την Οδηγία 2005/14/ΕΚ, που ορίζει στο άρθρο 2 πως κάθε κράτος-μέλος οφείλει να έχει οργανισμό, αποστολή του οποίου είναι να αποζημιώνει, τουλάχιστον εντός των ορίων της υποχρέωσης ασφάλισης, τις υλικές ζημίες ή τις σωματικές βλάβες που προκαλούνται από ανασφάλιστα οχήματα;

2) Πώς συμβαδίζουν οι ανωτέρω διατάξεις με την Οδηγία 72/166 ΕΟΚ του Συμβουλίου της 24ης Απριλίου 1972 που προβλέπει στο άρθρο 3 ως υποχρεωτική την ασφαλιστική κάλυψη, υπό την έννοια της πραγματικής ασφαλιστικής κάλυψης και όχι απλά της σύναψης ασφαλιστικής σύμβασης;

Απάντηση του Λόρδου Hill εξ ονόματος της Επιτροπής

Σύμφωνα με το ισχύον νομοθετικό καθεστώς, τα κράτη μέλη διατηρούν την ευχέρεια να καθορίζουν σε ποιες περιπτώσεις υπάρχει υποχρέωση αποζημίωσης για ζημίες προκαλούμενες από οχήματα, το εύρος τηςαποζημίωσης και τους δικαιούχους της αποζημίωσης(1). Το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν ρυθμίζει τις λεπτομέρειες των συστημάτων αστικής ευθύνης των κρατών μελών.

Ωστόσο, τα κράτη μέλη υποχρεούνται να εξασφαλίζουν ότι η προβλεπόμενη από το εθνικό δίκαιο αστική ευθύνη που προκύπτει από την κυκλοφορία αυτοκινήτων οχημάτων καλύπτεται από ασφάλιση σύμφωνη προς τις διατάξεις, μεταξύ άλλων, της πρώτης και της δεύτερης οδηγίας για την ασφάλιση αυτοκινήτων οχημάτων(2)(3). Οι οδηγίες αυτές επιβάλλουν να καλύπτουν οι ασφαλιστικές συμβάσεις την αστική ευθύνη τόσο για σωματικές βλάβες όσο και για υλικές ζημίες, στην έκταση που προβλέπεται από το εθνικό αστικό δίκαιο. Μολονότι η νομολογία που ερμηνεύει τις οδηγίες εφαρμόζεται στις αποζημιώσεις που παρέχονται από ασφαλιστικές εταιρείες και όχι σε εγγυητικά κεφάλαια, η Επιτροπή είναι της άποψης ότι οι εν λόγω οδηγίες θα στερούνταν της αποτελεσματικότητάς τους αν δεν ίσχυαν οι ίδιες αρχές και για τα καθεστώτα εγγυήσεων.

Σε αυτό το πλαίσιο φαίνεται ότι, για να εκτιμηθεί κατά πόσο το άρθρο 4 του νόμου 4092/2012 συνάδει με το δίκαιο της ΕΕ, θα πρέπει να εξεταστεί εάν υπάρχει αναντιστοιχία μεταξύ του ποσού της αποζημίωσης για ψυχική οδύνη κατά τις εθνικές διατάξεις αστικού δικαίου και της κάλυψης που προβλέπεται από το καθεστώς εγγυήσεων.

Οι οδηγίες που προαναφέρονται δεν εξετάζουν το θέμα της αποζημίωσης των θυμάτων σε περίπτωση αφερεγγυότητας του ασφαλιστή.

(1)Υπόθεση ΔΕΕ C-22/12, σκέψη 41.

(2)Οδηγίες 72/166/ΕΟΚ, 84/5/ΕΟΚ.

(3)Απόφαση ΔΕΕ στην υπόθεση C-300/10, σκέψη 30.